Tôi là một người mẹ đơn thân. Cả đời tảo tần với những gánh hàng rong, những buổi chợ sớm, những bó rau, quả trứng đổi từng đồng bạc lẻ… để nuôi con khôn lớn. Tôi không có nhiều ước mơ cho bản thân, chỉ mong con học hành đến nơi đến chốn, thành người, và sống tử tế. Bao năm trời, tôi sống chỉ xoay quanh cái tên của con – Thành. Tôi nhớ như in những đêm mưa con sốt, tôi gác tay quạt, đắp khăn mát suốt đêm. Nhớ những ngày hè chang chang, tôi đội nón lá, kéo xe rau đi bán từ chợ đầu mối về xóm nhỏ, cốt để con có tiền học thêm như bạn bè.

Có lần, nó hỏi: — Mẹ ơi, có bao giờ mẹ ước được đi du lịch không? Tôi cười: — Mẹ chỉ ước con thành người đàng hoàng là mẹ vui rồi. Rồi Thành đỗ đại học, rồi đi làm, rồi yêu. Người yêu nó là con gái một gia đình khá giả trên thành phố. Tôi chưa từng chê cô bé ấy. Nó ngoan, lễ phép. Nhưng… dường như tôi luôn cảm thấy mình là người lạc lõng, như một món đồ cũ lạc vào phòng khách sang trọng nhà ai đó, chỉ vừa đặt chân đã thấy thừa thãi. Ngày lễ ăn hỏi, tôi ngồi một góc, thi thoảng gật đầu khi ai đó liếc nhìn. Không ai hỏi tôi nghĩ gì, không ai mời tôi ra ý kiến. Lễ rước dâu, tôi mặc bộ áo dài may từ năm trước, ngồi trên xe mà chẳng biết đường đi sẽ dẫn mình đến đâu. Mọi thứ do nhà gái sắp xếp – từ thực đơn, phông rạp, cho đến… cả việc tôi nên đứng chụp ảnh ở đâu. Tôi nghe có người gọi nhỏ: — Mẹ chú rể đó à? Nhìn khắc khổ ghê. Tôi không trách. Tôi nghèo. Người nghèo thì quen sống lùi lại. Mấy ngày trước đám cưới, tôi lặng lẽ rút toàn bộ số tiền trong con heo đất đã chôn giấu suốt bao năm. Một trăm triệu đồng. Là tiền lời bán rau, tiền lì xì Tết người ta cho mà tôi không dám tiêu, là tiền tôi từng ước để sửa lại mái nhà dột nát… Giờ, tôi gom lại, buộc dây chun thật chặt, cho vào phong bì đỏ và viết tên mình ở góc trái bằng nét chữ run run: “Mẹ Thành”. Món quà cưới cho con trai. Tôi không đủ sang trọng để trao vàng bạc, cũng chẳng giỏi nói lời hoa mỹ. Tôi chỉ có tấm lòng. Mà tôi nghĩ, con sẽ hiểu.   Buổi tiệc cưới tổ chức ở khách sạn năm sao giữa thành phố. Tôi đến sớm, nhưng chẳng ai để ý. Người tiếp khách nhìn thẻ mời của tôi, xếp tôi ngồi bàn gần cửa, cạnh mấy người già không quen. Trong lòng tôi cứ băn khoăn: sao mình không được ngồi cạnh con? Tiệc tàn. Tôi lặng lẽ bước đến chỗ mẹ cô dâu, đưa phong bì bằng hai tay: — Cảm ơn chị đã lo liệu chu đáo. Tôi có chút quà cưới gửi các cháu. Bà ta cầm lấy, liếc sơ qua rồi quay đi, không một lời cảm ơn. Tôi đứng đó vài giây, ngẩn ngơ. Người ta đi qua tôi như gió. Không ai mời tôi ly rượu, cũng không ai hỏi tôi có đói không. Tôi bước ra khỏi hội trường như một kẻ trốn tiệc. Ra đến cửa, tôi nghe loáng thoáng từ phía hậu trường: — Ai đưa phong bì buộc dây chun thế này? Nhìn như tiền đi chợ! Tiếng cười bật lên. Có người đùa: — Thôi vứt vào sọt rác đi, đám cưới này đâu thiếu tiền. Tôi đứng lặng, tay run, tim như bị ai cào rách. Tôi quay đi, cố nuốt nước mắt vào trong. Đêm đó, tôi về quê trên chuyến xe khách muộn, ôm cái túi rỗng mà lòng còn rỗng hơn. Một tuần sau, chị Hồng – người quen cũ làm phục vụ ở nhà hàng đó – nhắn tin bảo: — Bà ơi… hôm đó phong bì bà đưa bị vứt vào sọt rác. Em thấy người trong bếp nhặt lên, còn đọc được chữ “Mẹ Thành” rồi lặng lẽ để lên bàn. Tôi không biết nên khóc hay nên cười. Cười vì hóa ra mình thật ngây thơ. Khóc vì đến cả món quà cưới cũng không đủ giá trị để người ta trân trọng. Con trai tôi nhắn tin cảm ơn vì đã dự đám cưới. Chỉ vậy. Không hỏi tôi về đến chưa, có mệt không. Không một dòng nhắc đến phong bì. Tôi không trách nó. Tôi chỉ thấy lạnh, thấy xa. Từ đó, tôi không lên thành phố nữa. Giỗ chạp, lễ Tết, tôi viện cớ đau chân, mệt người. Tôi gửi quà qua bưu điện, rồi ngồi chờ tin nhắn phản hồi. Lâu dần, không còn ai nhắn nữa. Mọi thứ lặng im như thể tôi chưa từng tồn tại trong cuộc đời họ. Tôi vẫn ra chợ mỗi sáng. Bán rau, bán trứng, bẻ đôi ổ bánh mì chia cho chó hoang ven đường. Những ngày mưa, tôi ngồi bên bếp lửa, thỉnh thoảng nhớ lại giọng con lúc nhỏ: — Mẹ ơi, sau này con giàu, mẹ sẽ là người đầu tiên con mua xe hơi cho nhé! Tôi cười, thì thầm một mình: — Mẹ không cần xe đâu con… mẹ chỉ cần có con ở bên. Nhưng rồi tôi hiểu ra: có những người chỉ cần mẹ khi họ còn nhỏ. Khi họ sợ bóng tối, khi họ đói, khi họ bị bạn bè bắt nạt… Khi họ lớn lên, có người khác che chở, mẹ chỉ còn là cái bóng đứng sau lưng họ. Một cái bóng không ai gọi tên, không ai giữ lại. Tôi không oán con. Chỉ buồn. Vì từng nghĩ, khi mẹ trao hết lòng, ít nhất cũng sẽ có một chỗ đứng nhỏ bé trong lòng con. Nhưng hóa ra, tôi vẫn chỉ là… một người dưng đúng nghĩa. Một người dưng mang tên Mẹ.

Tôi là một người mẹ đơn thân. Cả đời tảo tần với những gánh hàng rong, những buổi chợ sớm, những bó rau, quả trứng đổi từng đồng bạc lẻ… để nuôi con khôn lớn. Tôi không có nhiều ước mơ cho bản thân, chỉ mong con học hành đến nơi đến chốn, thành người, và sống tử tế. Bao năm trời, tôi sống chỉ xoay quanh cái tên của con – Thành.

Tôi nhớ như in những đêm mưa con sốt, tôi gác tay quạt, đắp khăn mát suốt đêm. Nhớ những ngày hè chang chang, tôi đội nón lá, kéo xe rau đi bán từ chợ đầu mối về xóm nhỏ, cốt để con có tiền học thêm như bạn bè. Có lần, nó hỏi:
— Mẹ ơi, có bao giờ mẹ ước được đi du lịch không?
Tôi cười:
— Mẹ chỉ ước con thành người đàng hoàng là mẹ vui rồi.

Rồi Thành đỗ đại học, rồi đi làm, rồi yêu. Người yêu nó là con gái một gia đình khá giả trên thành phố. Tôi chưa từng chê cô bé ấy. Nó ngoan, lễ phép. Nhưng… dường như tôi luôn cảm thấy mình là người lạc lõng, như một món đồ cũ lạc vào phòng khách sang trọng nhà ai đó, chỉ vừa đặt chân đã thấy thừa thãi.

Ngày lễ ăn hỏi, tôi ngồi một góc, thi thoảng gật đầu khi ai đó liếc nhìn. Không ai hỏi tôi nghĩ gì, không ai mời tôi ra ý kiến. Lễ rước dâu, tôi mặc bộ áo dài may từ năm trước, ngồi trên xe mà chẳng biết đường đi sẽ dẫn mình đến đâu. Mọi thứ do nhà gái sắp xếp – từ thực đơn, phông rạp, cho đến… cả việc tôi nên đứng chụp ảnh ở đâu. Tôi nghe có người gọi nhỏ:
— Mẹ chú rể đó à? Nhìn khắc khổ ghê.

Tôi không trách. Tôi nghèo. Người nghèo thì quen sống lùi lại.

Mấy ngày trước đám cưới, tôi lặng lẽ rút toàn bộ số tiền trong con heo đất đã chôn giấu suốt bao năm. Một trăm triệu đồng. Là tiền lời bán rau, tiền lì xì Tết người ta cho mà tôi không dám tiêu, là tiền tôi từng ước để sửa lại mái nhà dột nát… Giờ, tôi gom lại, buộc dây chun thật chặt, cho vào phong bì đỏ và viết tên mình ở góc trái bằng nét chữ run run: “Mẹ Thành”. Món quà cưới cho con trai. Tôi không đủ sang trọng để trao vàng bạc, cũng chẳng giỏi nói lời hoa mỹ. Tôi chỉ có tấm lòng. Mà tôi nghĩ, con sẽ hiểu.

Buổi tiệc cưới tổ chức ở khách sạn năm sao giữa thành phố. Tôi đến sớm, nhưng chẳng ai để ý. Người tiếp khách nhìn thẻ mời của tôi, xếp tôi ngồi bàn gần cửa, cạnh mấy người già không quen. Trong lòng tôi cứ băn khoăn: sao mình không được ngồi cạnh con?

Tiệc tàn. Tôi lặng lẽ bước đến chỗ mẹ cô dâu, đưa phong bì bằng hai tay:
— Cảm ơn chị đã lo liệu chu đáo. Tôi có chút quà cưới gửi các cháu.
Bà ta cầm lấy, liếc sơ qua rồi quay đi, không một lời cảm ơn.

Tôi đứng đó vài giây, ngẩn ngơ. Người ta đi qua tôi như gió. Không ai mời tôi ly rượu, cũng không ai hỏi tôi có đói không. Tôi bước ra khỏi hội trường như một kẻ trốn tiệc.

Ra đến cửa, tôi nghe loáng thoáng từ phía hậu trường:
— Ai đưa phong bì buộc dây chun thế này? Nhìn như tiền đi chợ!
Tiếng cười bật lên. Có người đùa:
— Thôi vứt vào sọt rác đi, đám cưới này đâu thiếu tiền.

Tôi đứng lặng, tay run, tim như bị ai cào rách. Tôi quay đi, cố nuốt nước mắt vào trong. Đêm đó, tôi về quê trên chuyến xe khách muộn, ôm cái túi rỗng mà lòng còn rỗng hơn.

Một tuần sau, chị Hồng – người quen cũ làm phục vụ ở nhà hàng đó – nhắn tin bảo:
— Bà ơi… hôm đó phong bì bà đưa bị vứt vào sọt rác. Em thấy người trong bếp nhặt lên, còn đọc được chữ “Mẹ Thành” rồi lặng lẽ để lên bàn.
Tôi không biết nên khóc hay nên cười. Cười vì hóa ra mình thật ngây thơ. Khóc vì đến cả món quà cưới cũng không đủ giá trị để người ta trân trọng.

Con trai tôi nhắn tin cảm ơn vì đã dự đám cưới. Chỉ vậy. Không hỏi tôi về đến chưa, có mệt không. Không một dòng nhắc đến phong bì. Tôi không trách nó. Tôi chỉ thấy lạnh, thấy xa.

Từ đó, tôi không lên thành phố nữa. Giỗ chạp, lễ Tết, tôi viện cớ đau chân, mệt người. Tôi gửi quà qua bưu điện, rồi ngồi chờ tin nhắn phản hồi. Lâu dần, không còn ai nhắn nữa. Mọi thứ lặng im như thể tôi chưa từng tồn tại trong cuộc đời họ.

Tôi vẫn ra chợ mỗi sáng. Bán rau, bán trứng, bẻ đôi ổ bánh mì chia cho chó hoang ven đường. Những ngày mưa, tôi ngồi bên bếp lửa, thỉnh thoảng nhớ lại giọng con lúc nhỏ:
— Mẹ ơi, sau này con giàu, mẹ sẽ là người đầu tiên con mua xe hơi cho nhé!
Tôi cười, thì thầm một mình:
— Mẹ không cần xe đâu con… mẹ chỉ cần có con ở bên.

Nhưng rồi tôi hiểu ra: có những người chỉ cần mẹ khi họ còn nhỏ. Khi họ sợ bóng tối, khi họ đói, khi họ bị bạn bè bắt nạt… Khi họ lớn lên, có người khác che chở, mẹ chỉ còn là cái bóng đứng sau lưng họ. Một cái bóng không ai gọi tên, không ai giữ lại.

Tôi không oán con. Chỉ buồn. Vì từng nghĩ, khi mẹ trao hết lòng, ít nhất cũng sẽ có một chỗ đứng nhỏ bé trong lòng con. Nhưng hóa ra, tôi vẫn chỉ là… một người dưng đúng nghĩa. Một người dưng mang tên Mẹ.